Lezingen

Eerstvolgende Lezing

Agenda Lezingen Hoorn

Om de sterrenkunde, ruimtevaart, weerkunde, geologie, geofysica en oudheidkunde bij een breed publiek onder de aandacht te brengen, organiseren wij als stichting onder andere circa tien publiekslezingen per jaar. Op deze wijze wordt dus het theoretische deel van onze te populariseren onderwerpen behandeld.

publiek krijgt uitleg over telescopen

Tijdens deze lezingen, die voor iedereen goed te volgen zijn, worden de diverse onderwerpen behandeld door zowel professionals als amateurs. Onder de laatste bevinden zich ook eigen donateurs.

een van de donateurs showt zijn verzameling kranteknipsels Een enkele maal wagen wij ons buiten bovenstaand programma, en worden bijvoorbeeld onderwerpen als lasers en onderdelen binnen de kwantummechanica behandeld.

Deze lezingen worden verspreid over het jaar gehouden, met uitzondering van de maanden juli en augustus (vakantieperiode).

Ook zal er minstens 1 maal per jaar een zogenaamde informatieve avond zijn voor zowel donateurs als het grote publiek. Hier kan men dan alle vragen kwijt omtrent amateursterrenkunde.

Heeft u interesse om een keer een lezing bij te wonen, neem dan contact op met het bestuur.

Hieronder vindt u het onderwerp van de eerstvolgende lezing, alsmede het verdere programma voor de rest van het jaar. Dit programma is onder voorbehoud.

Door Rudy Wijnands, Universiteit van Amsterdam

Witte dwergen zijn de overblijfselen van relatief lichte sterren (ongeveer de massa van onze Zon) die aan het eind van hun leven alle beschikbare brandstof hebben opgebruikt. Tijdens deze lezing zal de ontstaansgeschiedenis van witte dwergen kort worden behandeld en worden besproken hoe wij deze objecten kunnen waarnemen.
Doordat ongeveer een halve zonsmassa is samen geperst in een bol met de grootte van ongeveer de aarde is de materie in witte dwergen erg dicht, hetgeen tot vreemde fysische verschijnselen leidt. De spreker zal deze verschijnselen kort bespreken, evenals hoe witte dwergen ons begrip van materie kunnen vergroten.
Tot slot zal besproken worden dat vele witte dwergen in zogenaamde dubbelstersystemen zitten, dat zijn systemen waarin twee sterren (in dit geval een witte dwerg en een normale ster) om elkaar heen draaien. Als de afstand tussen deze twee sterren klein genoeg is dan kan er materie van de normale ster worden overgedragen aan de witte dwerg. Dat noemen we accretie.
Deze accreterende witte dwergen zijn erg bijzonder en de spreker zal ze uitvoerig behandelen en ook laten zien dat deze kleine objecten erg belangrijk zijn voor ons begrip van de kosmologie die gaat over de allergrootste objecten in het heelal.

Rudy Wijnands heeft sterrenkunde gestudeerd aan de Universiteit Leiden waar hij onderzoek deed naar gammastraling van interstellair gas. Daarna heeft hij zijn promotie gedaan aan de Universiteit van Amsterdam naar supersnelle tijdsvariaties in de röntgenhelderheid van accreterende neutronensterren en zwarte gaten. Na zijn promotie heeft hij 4,5 jaar in het buitenland gewerkt; eerste drie jaar bij het Massachusetts Institute of Technology nabij Boston in de Verenigde Staten en daarna anderhalf jaar bij de Universitity of St Andrews in St. Andrews in Schotland.

Sinds 2004 is hij weer verbonden aan de Universiteit van Amsterdam alwaar hij onderzoek doet naar de accretieprocessen rond witte dwergen, neutronensterren en zwarte gaten en naar de extreme fysische verschijnselen die zich in en rond deze objecten zich voordoen.

Afbeelding rechtsboven: In het midden van de "Cat's Eye Nebula" bevindt zich een witte dwerg (bron: NASA)
Afbeelding linksonder: Overdracht van materie in een dubbelstersysteem. Illustratie Copyright: Mark Garlick (Space-art)

De lezing zal worden gehouden in wijkcentrum "De Grote Waal", Grote Beer 3 te Hoorn.

Toegang is gratis voor donateurs; niet-donateurs betalen € 3,50
(niet-donateurs gaarne telefonisch aanmelden via 0228-511331 of 06-51013648 of 06-41812600)

Wij vragen u op tijd aanwezig te zijn.
De zaal is open om 19:30 uur, de lezing vangt aan om 20:00 uur.


9 december 2011	Intelligent leven in het heelal en de Fermi paradox Deze paradox houdt in dat indien we aannemen dat intelligente beschavingen in het universum veel voorkomen, we daar op grond van een aantal redelijke overwegingen duidelijke bewijzen van zouden moeten kunnen vinden. Spreker: Klaas-Jan Mook
13 januari 2012	Donkere materie en donkere energie Maar liefst 90% van de massa in het heelal is onzichtbaar. Geen enkele vorm van elektromagnetische straling heeft er vat op; ook met infrarood- of röntgentelescopen is ze niet te zien. Donkere energie is een nog onbekende vorm van energie in het heelal die verantwoordelijk is voor de versnelling van de uitdijing van het universum. Donkere energie is overal en gelijkmatig verdeeld in het heelal. Het gedraagt zich alsof het een negatieve zwaartekracht uitoefent. Spreker: Rien van de Weijgaert
10 februari 2012	Accretie door witte dwergen in een compacte dubbelster Witte dwergen zijn de overblijfselen van sterren zoals bijvoorbeeld onze Zon. In witte dwergsterren vinden geen kernreacties meer plaats. Bovendien is het zo dat de overgebleven massa van de oorspronkelijke ster (maximaal 1,4 zonsmassa's) is samengepakt in een bol ter grootte van de Aarde! Spreker: Rudy Wijnands
9 maart 2012
13 april 2012	De Draconiden uitbarsting van 8 oktober 2011 De Aarde is die dag door een verdicht gedeelte van de staart van komeet 21P/Giacobini-Zinner gegaan. In 1933 en 1946 waren er duizenden meteoren per uur te zien! Nu (helaas) iets minder. Deze lezing verschaft u tevens de nodige theorie omtrent meteoren en kometen. Spreker: Jos Nijland
11 mei 2012	De Herschel Ruimtetelescoop De ruimtetelescoop Herschel werd samen met het Planck Observatory op 14 mei 2009 gelanceerd. De telescoop is in een baan om het tweede Lagrangepunt gebracht. Vandaar doet de telescoop onderzoek naar het ontstaan van sterren, sterrenstelsels en planeten, waarbij ook het voorkomen van water in het heelal wordt bestudeerd. Spreker: Floris van der Tak
8 juni 2012	De eigenschappen en het ontstaan van ons zonnestelsel We bekijken het zonnestelsel eerst in vogelvlucht, en stellen de volgende vragen. Hoe ziet het zonnestelsel er nu precies uit? Welke hemellichamen komen er eigenlijk in voor? En wat zijn hun eigenschappen? Door deze vragen te beantwoorden krijgen we niet alleen een goed beeld over hoe het zonnestelsel er vandaag de dag uit ziet,maar ook over hoe het zonnestelsel ontstaan moet zijn. Spreker: Rien Dijkstra
Tijdens de maanden juli en augustus worden er geen lezingen verzorgd, dit in verband met de zomervakantie